IT IS THE GREEK GOVERNMENT’S RESPONSIBILITY TO IMMEDIATELY PUT A STOP TO INFORMAL FORCED RETURNS

07/10/2022





RLS is a co-signatory to the below statement, available in English and in Greek/Ελληνικά.



IT IS THE GREEK GOVERNMENT’S RESPONSIBILITY TO IMMEDIATELY PUT A STOP TO INFORMAL FORCED RETURNS (PUSHBACKS): THEY ENDANGER HUMAN LIVES AND BREACH THE STATE’S INTERNATIONAL OBLIGATIONS


Athens, 5 October 2022


The way in which the Ministry of Migration handled last month’s case concerning the Syrian people who were left stranded for days in Evros, while sparking a general public outcry, cannot but cause concern and call for reflection. The refugees report, among other things, that they were left helpless on the islet for many days, where a child died of a scorpion sting, and that during their stay on the islet, they were pushed back to Turkiye on at least one occasion.


The Ministry continues to deny the refugees’ allegations and denies responsibility for the case, failing to internationalise the issue (if – as it claims – the islet is not Greek), obscuring the facts and preventing an impartial and thorough investigation. The recent incident in Evros is revealing – and of course it is not the only one – of the fact that the Greek authorities' policy of pushbacks is a standard practice with fatal consequences for the lives, physical integrity and freedom of refugees.


The authorities’ systematic use of misinformation regarding "false reports on pushbacks" aims to cover up illegal practices and to target and put pressure on people and organisations that report these incidents. The fact that on 15th and 16th September, the refugees’ lawyer, Evgenia Kouniaki, was prohibited from entering the Accommodation Facility in Drama, where the Syrian refugees are staying, is indicative of the climate of pressure and the methods used by the Ministry of Migration and Asylum against refugees and their defenders. The recent statement made by the director of HumanRights360, which was received with disapproval by employees of HR360 who publicly expressed their disagreement with the organisation’s director, is also indicative of this climate of pressure and harassment, which brings back unpleasant memories of past times.


This concerted effort by the state to divert attention does not come out of the blue. It is part of the anti-migration policy pursued by the Government and the Ministry, which stubbornly denies that pushbacks are taking place, despite the numerous documented testimonies and reports of Greek and international organisations and agencies[1].


The incident in Evros highlighted the problem of pushbacks in a multitude of ways. Systematic propaganda and misinformation about these practices, which often result in the loss of human lives, is aimed at concealing the truth, obscuring the consequences (deaths, drownings, violence, etc.) and, of course, at targeting lawyers, organisations, as well as media and journalists who report these incidents.


Although pushbacks constitute a systematic state policy, with practices that the Campaign has repeatedly denounced and which have attracted the attention of international organisations and bodies, the institutions of the European Union, with the exception of the European Parliament, continue to show an unprecedented tolerance. The Greek authorities flagrantly ignore the European Court of Human Rights (ECtHR), the multiple applications for interim measures it has granted in the past six months and the 32 appeals[2] currently pending before it, while refusing to respond to the complaints that organised practices, including serious crimes (torture, robbery, endangerment of life), are being carried out at the Greek borders with the aim of deterrence, apparently in the name of “border protection”. y invoking the rationale of “border protection” and fighting a 'hybrid war', the Greek authorities are engaging in a witch hunt that targets the people who seek the Greek state’s protection: refugees, but also their defenders.


We ask the competent Authorities and in particular the Ministry of Migration and Asylum:


▪ To respect the rule of law and comply with the obligations that arise under international law for the protection of refugees, in order to stop the international vilification of the country.

▪ To stop pushbacks, which endanger human lives and are in breach of the state’s international responsibilities.

▪ To stop obstructing organisations that support refugees and to respect their work, refraining from practices that undermine and demonise them.

▪ To stop obstructing lawyers in the performance of their duties and to respect their role, as required by the Code of Lawyers.

▪ To stop slandering anyone who dares to judge the policies described above.

The Campaign for Access to Asylum expresses its full support to the lawyer Evgenia Kouniaki, and denounces the Authorities’ tactics aimed at demonising anyone they consider to oppose them. The Campaign call on the public prosecutor to act with urgency to conduct a thorough and in-depth investigation into the Evros incident, in order to put a stop to the criminal practices of those who put people’s lives at risk, as they are actually responsible for the protection of human life.


The Campaign notes that defending the rights of vulnerable people is enacting the values of our society and as such does not expose but rather honours our country.


The signatory organisations (alphabetically)

Equal Legal Aid https://www.equallegalaid.org

Equal Rights Beyond Borders athens@equal-rights.org

Fenix Humanitarian Legal Aid https://www.fenixaid.org

Greek Council for Refugees http://www.gcr.gr

Greek Forum of Refugees http://www.refugees.gr

Greek Helsinki Monitor https://greekhelsinki.wordpress.com

Group of Lawyers for the Rights of Refugees and Migrants http://www.omadadikigorwn.blogspot.com

HIAS Hellas https://www.hias.org/where/greece

Hellenic League for Human Rights https://www.hlhr.gr

I Have Rights https://ihaverights.eu

Lawyers' and Jurists' Initiative for Democratic Rights https://pdn-dikaiomata.gr

Legal Centre Lesvos https://legalcentrelesvos.org

Network for the Social Support of Refugees and Migrants http://migrant.diktio.org

Refugee Legal Support (RLS) https://www.refugeelegalsupport.org

Refugee Support Aegean (RSA) http://rsaegean.org/el

World Without Wars and Violence www.kosmosxorispolemous.gr

[1]UN Special Rapporteur on the human rights of migrants, Report on means to address the human rights impact of pushbacks of migrants on land and sea, 12 May 2021, available at: https://bit.ly/3tWayFO, para. 55. UNHCR, ‘UNHCR warns of increasing violence and human rights violations at European borders’, 21 February 2022, available at: https://bit.ly/39Md9L4; ‘UNHCR concerned by pushback reports, calls for protection of refugees and asylum-seekers’, 21 August 2020, available at: https://bit.ly/3xNCV9O. UN Human Rights Commissionaire,https://www.ohchr.org/en/press-releases/2022/06/greece-migration-policy-having-suffocating-effect-human-rights-defenders, UN Human Rights Commissionaire, https://tbinternet.ohchr.org/_layouts/15/treatybodyexternal/Download.aspx?symbolno=CRC%2fC%2fGRC%2fCO%2f4-6&Lang=en UN Human Rights Council, Report of the Working Group on the Universal Periodic Review: Greece, A/HRC/49/5, 6 January 2022, paras 130.96, 130.202, 130.204, 130.209, 130.214, 130.215, 130.216, 130.223, 130.226, available at https://digitallibrary.un.org/record/3956537 UN Special Rapporteur on the human rights of migrants, available at: https://bit.ly/3QxvbBn. UN Special Rapporteur on human rights defenders, ‘Statement on preliminary observations and recommendations following official visit to Greece’, 22 June 2022, available at: https://srdefenders.org/statement-on-preliminary-observations-and-recommendations-following-official-visit-to-greece/ Council of Europe Commissioner for Human Rights, ‘Greek authorities should investigate allegations of pushbacks and ill-treatment of migrants, ensure an enabling environment for NGOs and improve reception conditions’, 12 May 2021, available at: https://bit.ly/3OclKpt. CPT, ‘Council of Europe’s anti-torture Committee calls on Greece to reform its immigration detention system and stop pushbacks’, 19 November 2020, available at: https://bit.ly/39FChmQ. IOM, ‘IOM Alarmed over Reports of Pushbacks from Greece at EU Border with Turkey’, 11 June 2020, available at: https://bit.ly/39GXQDi. CED, Concluding observations on the report submitted by Greece, CED/C/GRC/CO/1, 12 April 2022, paras 28-31, available at: https://bit.ly/3OwtTVh. CRC, ‘Experts of the Committee on the Rights of the Child Ask Greece about Roma Children and Push Backs of Refugees at the Border’, 4 May 2022, available at: https://bit.ly/3xDCsqA. WGAD, Report of visit to Greece, A/HRC/45/16/Add.1, 29 July 2020, paras 87-88, available at: https://bit.ly/3HINxuZ. Frontex, Fundamental Rights Officer Annual Report 2021, June 2022, 7, 14, 39, available at: https://bit.ly/3A1XP7J. ECRI : https://rm.coe.int/ecri-first-report-on-greece-adopted-on-28-june-2022-published-on-22-se/1680a818bf [2]https://racistcrimeswatch.wordpress.com/2021/12/23/1-1283/#inbox/_blank


ΕΙΝΑΙ ΕΥΘΥΝΗ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΝΑ ΣΤΑΜΑΤΗΣΕΙ ΑΜΕΣΑ ΤΙΣ ΕΠΑΝΑΠΡΟΩΘΗΣΕΙΣ ΠΟΥ ΘΕΤΟΥΝ ΣΕ ΚΙΝΔΥΝΟ ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΖΩΕΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΥΡΟΥΝ ΤΗ ΔΙΕΘΝΗ ΕΥΘΥΝΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ


Αθήνα, 5 Οκτωβρίου 2022

Δεν μπορεί παρά να προκαλούν ανησυχία και προβληματισμό οι χειρισμοί του Υπουργείου Μετανάστευσης στην υπόθεση των Σύριων που εγκαταλείφθηκαν στον Έβρο επί ημέρες, τον προηγούμενο μήνα, χειρισμοί που ξεσήκωσαν τη γενική κατακραυγή. Οι πρόσφυγες καταγγέλλουν, μεταξύ άλλων, ότι παρέμειναν αβοήθητοι επί πολλές ημέρες στη νησίδα, όπου ένα παιδί βρήκε το θάνατο από τσίμπημα σκορπιού και ότι κατά τη διάρκεια παραμονής τους στη νησίδα έλαβε χώρα τουλάχιστον μία επιχείρηση επαναπροώθησής τους στην Τουρκία.

Το Υπουργείο εξακολουθεί να αρνείται τις καταγγελίες τους και αποποιείται τις ευθύνες του για την υπόθεση, παραλείποντας να διεθνοποιήσει το θέμα (αν -όπως ισχυρίζεται- η νησίδα δεν είναι ελληνική), συσκοτίζοντας τα γεγονότα και εμποδίζοντας την αμερόληπτη και εξονυχιστική διερεύνηση. Το πρόσφατο περιστατικό στον Έβρο είναι αποκαλυπτικό -και βέβαια δεν είναι το μόνο- για το ότι οι επαναπροωθήσεις είναι πάγια τακτική των ελληνικών αρχών με μοιραίες συνέπειες για τη ζωή, τη σωματική ακεραιότητα και την ελευθερία των προσφύγων.


Η συστηματική παραπληροφόρηση εκ μέρους των αρχών περί «ψευδών αναφορών επαναπροωθήσεων», αποβλέπει στη συγκάλυψη των παράνομων πρακτικών αλλά και στη στοχοποίηση και άσκηση πίεσης σε πρόσωπα και οργανώσεις που καταγγέλλουν τα περιστατικά αυτά. Η απαγόρευση εισόδου στις 15 και 16 Σεπτεμβρίου στη Δομή Φιλοξενίας Δράμας, όπου διαμένουν οι Σύριοι πρόσφυγες, στην πληρεξούσια δικηγόρο τους Ευγενία Κουνιάκη, είναι ενδεικτική του κλίματος πίεσης και των μεθοδεύσεων του αρμόδιου Υπουργείου κατά των προσφύγων και των υπερασπιστών τους. Ενδεικτική του κλίματος πίεσης και παρενόχλησης της δράσης οργανώσεων, είναι και η πρόσφατη δήλωση του διευθυντή της Οργάνωσης HumanRights 360, που επαναφέρει αλγεινές μνήμες άλλων εποχών, ενώ οι εργαζόμενοι στη HR360 με ανακοίνωσή τους, κατέθεσαν δημόσια τη διαφωνία τους με τον διευθυντή της οργάνωσης.

Η πρωτοφανής αυτή θεσμική εκτροπή δεν αποτελεί κεραυνό εν αιθρία. Είναι μέρος της αντιμεταναστευτικής πολιτικής της Κυβέρνησης και του Υπουργείου, που αρνούνται πεισματικά ότι πραγματοποιούνται επαναπροωθήσεις, παρά τις πολυπληθείς τεκμηριωμένες μαρτυρίες και τις εκθέσεις ελληνικών και διεθνών οργανώσεων και οργανισμών[1].

Το περιστατικό στον Έβρο ανάδειξε σε όλες του τις διαστάσεις το πρόβλημα των επαναπροωθήσεων. Η συστηματική προπαγάνδα και η παραπληροφόρηση σε ό,τι αφορά αυτές τις πρακτικές, που πολλές φορές έχουν ως αποτέλεσμα την απώλεια ανθρωπίνων ζωών, αποβλέπει στη συγκάλυψη της αλήθειας, στη συσκότιση των συνεπειών (θάνατοι, πνιγμοί, βία κλπ.) και βέβαια στη στοχοποίηση δικηγόρων, οργανώσεων καθώς και μέσων ενημέρωσης και δημοσιογράφων που καταγγέλλουν τα συγκεκριμένα περιστατικά.

Παρότι οι επαναπροωθήσεις αποτελούν συστηματική κρατική πολιτική, με πρακτικές που η Καμπάνια έχει καταγγείλει επανειλημμένα, και έχουν προκαλέσει το ενδιαφέρον διεθνών οργανώσεων και φορέων, τα όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με εξαίρεση το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, συνεχίζουν να δείχνουν μια πρωτοφανή ανοχή. Oι ελληνικές αρχές αγνοούν επιδεικτικά το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) και τις πολλαπλές αποφάσεις ασφαλιστικών μέτρων, που έχει εκδώσει το προηγούμενο εξάμηνο καθώς και τις 32 προσφυγές[2] που βρίσκονται σε εξέλιξη σ’ αυτό, ενώ απαξιώνουν να απαντήσουν στις καταγγελίες ότι εφαρμόζονται στα σύνορα οργανωμένες πρακτικές που αποτελούν ακόμη και κακουργήματα (βασανισμοί, ληστείες, έκθεση σε κίνδυνο ζωής) ως μέρος των δράσεων της αποτροπής με την επίκληση της προστασίας των συνόρων. Και με την επίκληση της προστασίας των συνόρων και ενός «υβριδικού πολέμου» επιδίδονται σε ένα κυνήγι «μαγισσών» στοχοποιώντας τους ανθρώπους που ζητούν την προστασία του ελληνικού κράτους, τους πρόσφυγες, αλλά και τους υπερασπιστές τους. Ζητάμε από τις εμπλεκόμενες Αρχές και ειδικότερα από το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου:

  • Να σεβαστούν το κράτος δικαίου και να τηρήσουν τη νομιμότητα και τις υποχρεώσεις τους που απορρέουν από το διεθνές δίκαιο για την προστασία των προσφύγων, ώστε να σταματήσει ο διεθνής διασυρμός της χώρας.

  • Να σταματήσουν τις επαναπροωθήσεις οι οποίες θέτουν σε κίνδυνο ανθρώπινες ζωές και επισύρουν τη διεθνή ευθύνη της χώρας.

  • Να σταματήσουν να παρεμποδίζουν τις οργανώσεις που στηρίζουν τους πρόσφυγες και να σεβαστούν το έργο τους, απέχοντας από πρακτικές υπονόμευσης και δαιμονοποίησης.

  • Να σταματήσουν να παρεμποδίζουν τους δικηγόρους στην άσκηση των καθηκόντων τους και να σεβαστούν το ρόλο τους, όπως επιβάλλεται και από τον Κώδικα περί Δικηγόρων.

  • Να σταματήσουν να διαβάλλουν όποιον/α τολμά και κρίνει τις πολιτικές που περιγράφονται παραπάνω.

Η Καμπάνια για την Πρόσβαση στο Άσυλο εκφράζει την αμέριστη συμπαράστασή της στη δικηγόρο Ευγενία Κουνιάκη, καταγγέλλει την τακτική των Αρχών να δαιμονοποιούν όποιον/α θεωρούν ότι τους αντιλέγει, και καλεί τις εισαγγελικές αρχές με διαδικασίες κατεπείγοντος να ενεργήσουν για τη διεξοδική και σε βάθος διερεύνηση του περιστατικού στον Έβρο, ώστε να μπει ένας φραγμός στις εγκληματικές πρακτικές αυτών οι οποίοι εκθέτουν ανθρώπους σε κίνδυνο, ενώ είναι υπεύθυνοι για την προστασία της ανθρώπινης ζωής.

Και σημειώνει ότι η υπεράσπιση των δικαιωμάτων των ευάλωτων ατόμων είναι υπεράσπιση των αξιών της κοινωνίας μας και σαν τέτοια δεν εκθέτει αλλά αντίθετα τιμά τη χώρα μας.


Οι οργανώσεις που συνυπογράφουν (αλφαβητικά)


Δίκτυο Κοινωνικής Υποστήριξης Προσφύγων & Μεταναστών http://migrant.diktio.org

Ελληνική Ένωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου https://www.hlhr.gr

Ελληνικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες http://www.gcr.gr

Ελληνικό Παρατηρητήριο των Συμφωνιών του Ελσίνκι https://greekhelsinki.wordpress.com

Ελληνικό Φόρουμ Προσφύγων http://www.refugees.gr

Κόσμος χωρίς Πολέμους και Βία www.kosmosxorispolemous.gr

Ομάδα Δικηγόρων για τα Δικαιώματα Προσφύγων και Μεταναστών http://www.omadadikigorwn.blogspot.com

Πρωτοβουλία Δικηγόρων και Νομικών για τα Δημοκρατικά Δικαιώματα https://pdn-dikaiomata.gr

Υποστήριξη Προσφύγων στο Αιγαίο (RSA) http://rsaegean.org/el

Equal Legal Aid https://www.equallegalaid.org

Equal Rights Beyond Borders athens@equal-rights.org

Fenix Humanitarian Legal Aid https://www.fenixaid.org

HIAS Hellas https://www.hias.org/where/greece

I Have Rights https://ihaverights.eu

Legal Centre Lesvos https://legalcentrelesvos.org

Refugee Legal Support (RLS) https://www.refugeelegalsupport.org


[1]UN Special Rapporteur on the human rights of migrants, Report on means to address the human rights impact of pushbacks of migrants on land and sea, 12 May 2021, available at: https://bit.ly/3tWayFO, para. 55.

UNHCR, ‘UNHCR warns of increasing violence and human rights violations at European borders’, 21 February 2022, available at: https://bit.ly/39Md9L4; ‘UNHCR concerned by pushback reports, calls for protection of refugees and asylum-seekers’, 21 August 2020, available at: https://bit.ly/3xNCV9O.

UN Human Rights Commissionaire,https://www.ohchr.org/en/press-releases/2022/06/greece-migration-policy-having-suffocating-effect-human-rights-defenders,

UN Human Rights Commissionaire, https://tbinternet.ohchr.org/_layouts/15/treatybodyexternal/Download.aspx?symbolno=CRC%2fC%2fGRC%2fCO%2f4-6&Lang=en

UN Human Rights Council, Report of the Working Group on the Universal Periodic Review: Greece, A/HRC/49/5, 6 January 2022, paras 130.96, 130.202, 130.204, 130.209, 130.214, 130.215, 130.216, 130.223, 130.226, available at https://digitallibrary.un.org/record/3956537

UN Special Rapporteur on the human rights of migrants, available at:

https://bit.ly/3QxvbBn.

UN Special Rapporteur on human rights defenders, ‘Statement on preliminary

observations and recommendations following official visit to Greece’, 22 June 2022, available at: https://srdefenders.org/statement-on-preliminary-observations-and-recommendations-following-official-visit-to-greece/

Council of Europe Commissioner for Human Rights, ‘Greek authorities should investigate allegations of pushbacks and ill-treatment of migrants, ensure an enabling environment for NGOs and improve reception conditions’, 12 May 2021, available at: https://bit.ly/3OclKpt.

CPT, ‘Council of Europe’s anti-torture Committee calls on Greece to reform its immigration detention system and stop pushbacks’, 19 November 2020, available at: https://bit.ly/39FChmQ.

IOM, ‘IOM Alarmed over Reports of Pushbacks from Greece at EU Border with Turkey’, 11 June 2020, available at: https://bit.ly/39GXQDi.

CED, Concluding observations on the report submitted by Greece, CED/C/GRC/CO/1, 12 April 2022, paras 28-31, available at: https://bit.ly/3OwtTVh.

CRC, ‘Experts of the Committee on the Rights of the Child Ask Greece about Roma Children and Push Backs of Refugees at the Border’, 4 May 2022, available at:

https://bit.ly/3xDCsqA.

WGAD, Report of visit to Greece, A/HRC/45/16/Add.1, 29 July 2020, paras 87-88, available at: https://bit.ly/3HINxuZ.

Frontex, Fundamental Rights Officer Annual Report 2021, June 2022, 7, 14, 39, available at: https://bit.ly/3A1XP7J.

ECRI : https://rm.coe.int/ecri-first-report-on-greece-adopted-on-28-june-2022-published-on-22-se/1680a818bf

[2]https://racistcrimeswatch.wordpress.com/2021/12/23/1-1283/#inbox/_blank

Follow Us
  • Instagram RLS Athens
  • Twitter RLS Athens
  • Facebook RLS Athens
  • LinkedIn RLS Athens
Recent Posts